Categorieën
Columns

Relaties

Een relatie beginnen is niet zo moeilijk, een relatie houden is de uitdaging. Net als andere zonen onthoud ik de dingen die vader zegt. Tot groot vermaak van medeleerlingen en een godsdienstleraar herhaalde ik eens zijn uitspraak over auto’s waar je toch ook eerst een proefrit mee maakt alvorens je tot de koop overgaat. Zijn stelling over relaties draag ik al lang met me mee. Het kleurde mijn wereld, bepaalde de uitdaging. Die uitdaging ben ik net als de filosoof des vaderlands René Gude meer dan eens aangegaan en inmiddels ben ik op andere gedachten gekomen.

Een relatie beginnen is inderdaad niet zo moeilijk. Er zijn zelfs Casanova Bootcamps om onbekwame mannen in te wijden in de edele kunst van het versieren. Het is het tweede stuk van de lijfspreuk waar ik mijn twijfels over heb. Elke relatie kun je namelijk net zo lang laten duren als je wilt, het hangt er maar net van af hoeveel je bereid bent te geven en te nemen. Mits je natuurlijk weet wat je moet geven en nemen, maar dat is een kennisprobleem.

Een relatie beëindigen is pas moeilijk. Daar ligt nog eens een uitdaging. Binnen een bondgenootschap van twee geliefden zijn er altijd wel problemen. Wie gaat wat geven en wie wat voor lief nemen? Maar problemen geven het leven wel een duidelijke richting want problemen zijn er om op te lossen. Ze zijn vaak concreet genoeg om te vertalen in duidelijke oplossingen waar je aan kunt werken. Stap je uit het verbond dan liggen er alleen maar kansen en die zijn lang niet zo dwingend als problemen. Kansen komen met duizenden tegelijk en er is geen directe noodzaak om ze te grijpen. Dat geeft veel onzekerheid, veel meer dan de problemen die al zo vertrouwd voelden. Dat maakt een relatie beëindigen vele malen moeilijker dan eentje houden.

Dat geldt voor mij tenminste. Ik geloof dat daar mijn uitdaging ligt, om de ander los te laten. Leven is loslaten zei iemand eens en dat klinkt wel haast net zo cynisch als ‘het leven is zinloos’. Toch zijn ze allebei waar, want niets blijft en de zin staat nergens geschreven. Wat wel blijft is facebook, e-mail en de telefoon. Ideale middelen om ons aan elkaar vast te klampen. Dat was in vaders tijd wel anders met één telefooncel in het dorp.

Categorieën
Columns

Relatievrees

In onze levens krijgen we te maken met de nodige angsten. Ik wil niet zo ver gaan dat onze levens worden geregeerd door angsten, maar het zijn er veel. Angst voor terrorisme, angst voor ziekte en angst voor statusverlies zijn slechts een paar voorbeelden. De moderne mens heeft met al zijn technologie het leven nog niet dusdanig beheersbaar gemaakt dat angsten overbodig zijn geworden. Daarom is het verwonderlijk dat we amper angst kennen voor het meest onbeheersbare waar we ons in kunnen storten: relaties.

Een noodzakelijke voorwaarde voor het overleven van onze voorouders is natuurlijk dat zij zich voortplantten. Zo beschouwd is het niet verwonderlijk dat er maar weinig mensen zijn die angst hebben voor een relatie. Het is veel handiger om bang te zijn voor grote dieren en grote hoogtes. Eigenlijk doet iedereen dus ook aan relaties of zou een relatie willen, dat is evolutionair gezien gewoon best handig. Zelfs zo handig dat een goede vriend van mij die tot op heden strikt celibatair leefde, voor de komende zomer, bij wijze van experiment, het samenzijn wil verkennen.

Ik zou zeggen dat juist het aangaan van een relatie ontzettend eng is, maar zo voelt het nooit. Het voelt altijd weer als een spannende stap in positieve zin. Nergens is een zweem van angst te ontdekken over wie of wat je nu weer toelaat in je leven. Nergens de angst voor het lijden dat je mogelijk te wachten staat. Ruzies, tegenslagen en verlies worden weggemoffeld achter een roze waas en dat is misschien maar goed ook, maar als er iets onbeheersbaar is dan zijn het mensen, laat staan twee mensen.

Wat het zo onbeheersbaar maakt, heeft ondermeer te maken met dubbele hermeneutiek. Wanneer u een eigenschap toeschrijft aan iets levenloos als een steen, zal dit aan de feiten niets veranderen. De steen blijft dezelfde steen voor en na het moment dat u het een eigenschap heeft toegedicht. Dat maakt stenen ook zo makkelijk beheersbaar. Ze doen dingen die we vooraf weten. Als u een eigenschap aan mensen toeschrijft, dan is dat uw interpretatie van de situatie, maar de betreffende persoon zal uw interpretatie ook interpreteren en de kennis opnemen. Met die kennis kan hij of zij weer iets gaan doen. Op die manier ontstaat een dynamiek die onvoorspelbaar is.

Onvoorspelbaar, onbeheersbaar en toch zijn we er niet bang van. Verwonderlijk en onbegrijpelijk totdat…

TIP : bekijk ook eens deze site over de grootste uitdaging van deze tijd, namelijk je leven zin geven in een wereld die geen zin meer lijkt te bieden.